Anëtarët e Gjeneratës Z, brezi i parë që është rritur plotësisht në epokën e telefonave inteligjentë, po shfaqin gjithnjë e më shumë dëshirën për t’u larguar nga lidhja e vazhdueshme me teknologjinë dhe për t’iu rikthyer një mënyre jetese më analoge.
Ky fenomen po njihet si lëvizja moderne “Luddite”.
Në vend që të përqafojnë çdo aplikacion të ri apo çdo mjet të inteligjencës artificiale, një numër në rritje të rinjsh amerikanë po kufizojnë me vetëdije kohën para ekranit, po përdorin telefona të thjeshtë me kapak, po blejnë libra të shtypur, po përdorin harta fizike dhe po i japin përparësi komunikimit ballë për ballë. Kjo prirje lidhet me shqetësimet në rritje për ndikimin e telefonave inteligjentë dhe rrjeteve sociale në shëndetin mendor, aftësinë për t’u përqendruar dhe marrëdhëniet personale. Termi “Luddite” i referohej fillimisht punëtorëve anglezë të industrisë tekstile në shekullin XIX, të cilët shkatërronin makineritë që mendonin se kërcënonin vendet e tyre të punës.
Megjithatë, lëvizja e sotme nuk synon kundërshtimin e plotë të teknologjisë. Ajo lidhet më shumë me përpjekjen për të rimarrë kontrollin mbi mënyrën se si teknologjia ndikon në jetën e përditshme. Sipas “The Economist”, shumë prej të rinjve që identifikohen me këtë prirje nuk po e braktisin plotësisht teknologjinë, por po bëhen më të kujdesshëm në mënyrën dhe kohën kur e përdorin atë. Ata vazhdojnë të mbështeten te mjetet digjitale për punë, arsim dhe komunikim, por njëkohësisht po krijojnë qëllimisht hapësira pa teknologji në jetën e tyre personale. Ky ndryshim vjen pas vitesh të tëra studimesh dhe diskutimesh mbi lidhjen mes përdorimit të tepërt të telefonave inteligjentë dhe rrjeteve sociale me ankthin, depresionin, vetminë dhe dobësimin e aftësisë për t’u përqendruar, veçanërisht te adoleshentët dhe të rinjtë. Shumë anëtarë të Gjeneratës Z thonë se dëshirojnë të rindërtojnë zakone të përqendruara te leximi, aktivitetet në natyrë, pasionet personale dhe miqësitë reale, në vend të lundrimit të pafund në ekran.
Ndërkohë, kompanitë teknologjike po vazhdojnë të rrisin investimet në inteligjencën artificiale, algoritmet e personalizuara dhe mjetet e angazhimit digjital, të krijuara për t’i mbajtur përdoruesit online për një kohë sa më të gjatë. Ky zhvillim i shpejtë ka bërë që disa konsumatorë të rinj të pyesin nëse lidhja e vazhdueshme me teknologjinë po ua përmirëson realisht jetën apo thjesht po u kërkon gjithnjë e më shumë vëmendje. Lëvizja pasqyron gjithashtu një ndryshim më të gjerë kulturor. Klubet e librit, fotografia me film, disqet prej vinili, ditarët e shkruar me dorë dhe telefonat e thjeshtë po fitojnë popullaritet mes të rinjve që kërkojnë përvoja më autentike dhe më pak të drejtuara nga algoritmet. Po ashtu, po rritet interesi për pushimet e dedikuara detoksit digjital dhe aktivitetet sociale ku telefonat dhe ekranet nuk lejohen.
Ekspertët theksojnë se kjo prirje nuk përfaqëson domosdoshmërisht një refuzim të përparimit teknologjik.] Përkundrazi, shumë të rinj duket se po e ripërcaktojnë marrëdhënien e tyre me teknologjinë, duke zgjedhur përdorimin e qëllimshëm në vend të të qenit vazhdimisht të disponueshëm online. Mbetet për t’u parë nëse kjo lëvizje do të mbetet një fenomen kulturor i kufizuar apo do të shndërrohet në një ndryshim afatgjatë brezash. Megjithatë, ajo nxjerr në pah një debat gjithnjë e më të rëndësishëm mbi kostot e jetës në epokën e telefonave inteligjentë. Për një brez të rritur online, shkëputja nga teknologjia po shndërrohet në një formë të re rebelimi.
