TV LIVE Radio
Kuriozitete
19 February 2026
Historia e ENIAC-ut dhe 6 grave që 80 vjet më parë programuan kompjuterin

Më shkurt 1946, 80 vjet më parë, në universitetin e Pensilvanisë u instalua kompjuteri i parë elektronik dhe dixhital i programueshëm në histori: ishte ENIAC, një akronim për Integratorin dhe Kompjuterin Numerik Elektronik, shkruan  tgcom24.it.

Kompjuterë të tjerë para tij kishin zotëruar disa nga këto karakteristika, por ENIAC ishte i pari që i kishte të gjitha.

U projektua, në mbi 7 200 orë pune, nga dy amerikanë, J. Presper Eckert dhe John Mauchly, por programimi i tij iu besua gjashtë grave, të përzgjedhura nga afërsisht 200 kandidate dhe të mbiquajtura “Vajzat ENIAC”: Fran Bilas, Jean Jennings, Ruth Lichterman, Kay McNulty, Betty Snyder dhe Marlyn Wescoff.

Së bashku me Ada Lovelace, këto gra ishin programueset e para femra në histori, por roli i tyre nuk u njoh kurrë zyrtarisht.

Karakteristikat e ENIAC-ut zinin një sipërfaqe prej 180 metrash katrorë, peshonte afërsisht 30 ton dhe thithte energji të mjaftueshme aq sa shkaktuan një ndërprerje të energjisë në Filadelfian Perëndimore kur u vu në funksion.

Ndërtimi i tij kushtoi gati 487 000 dollarë, tetë herë më shumë se sa ishte vlerësuar fillimisht, dhe pati 18 000 tuba vakumi – përbërës të zëvendësuar më vonë nga transistorë, të shpikur vetëm një vit më vonë.

Kompjuteri gjeneroi nxehtësi të jashtëzakonshme, e cila fillimisht i dogji tubat me një shpejtësi prej një çdo dy minuta.

Është vlerësuar se gjatë funksionimit të tij, deri më 2 tetor 1955, afërsisht 19,000 tuba duhej të zëvendësoheshin.

ENIAC fillimisht u projektua për qëllime ushtarake: ideja ishte të kishte një makinë të aftë për të zgjidhur problemet e llogaritjes balistike për lëshimin e predhave të artilerisë.

Por aftësitë e tij u përdorën gjithashtu për të zhvilluar bombën me hidrogjen, për të klasifikuar të dhënat e marra nga regjistrimet e popullsisë dhe për të marrë parashikimin e parë të motit të gjeneruar nga kompjuteri.  



Të ndryshme
Më shumë

Radio Uskana - LIVE