“Sot në vendin tonë çështja e financimit të projekteve që secili ka dhe të punëve që secili do të bëjë nuk është problem në aspektin financiar, sepse paratë janë. Ajo që është problem është mungesa e informacionet dhe mungesa e përgatitjes për ti thithur ato para. E njëjta gjë vlen edhe për atë që lidhet me BE. Ne do kemi gjithmonë e më shumë fonde nga BE, por fondet nga BE lidhet me sa të aftë jemi ne që ti thithim. Sa të aftë janë sektorët që ti thithin, sa i aftë është një sipërmarrës. Për këtë duhen disa gjëra jo shumë të ngatërruara, por disa gjëra që nuk mund të shmangen, që lidhen me një dosje që duhet të ketë brenda një projekt dhe argumentet që ky projekt vlen dhe që duhet financuar”, tha kryeministri.

Kreu i qeverisë theksoi se kryetarët e bashkive duhet të jenë shumë më aktiv në bashkëpunim me fermerët për të adresuar këto financime.

Sipas kryeministrit fermerët duhet të bashkohen për të prodhuar më shumë, në mënyrë që të dalin në treg.

Ai theksoi se produktet e freskëta shqiptare nuk duhet të çohen në Evropë, të përpunohen këtu  tregun vendas, por edhe atë të huaj.

“Nuk duhet të ketë asnjë problem në rast se duhet një komponent agro përpunimi në një zonë bujqësor për financimin. Pse? Sepse bashkitë dhe ju mund të krijoni struktura të përbashkëta, kompani të përbashkëta për të marrë këto financime. Janë aty financimet, presin. Është shumë e thjeshtë të flasësh nga vendi që duhet të na mbroni. Ca do të thotë kjo? Unë besoj që shteti ka detyrë ti qëndrojë pranë fshatit dhe këtij sektori dhe fermerëve dhe bujqve më shumë sesa të tjerëve sepse është një sektor që ka atë brishtësinë e vet. Është një sektor që duhet të mbështetet.

Nga ana tjetër për tu rritur dhe për tu bërë më të mëdhenj ju duhet të mendoni si të mëdhenj. Sot në këtë territor ka shembuj suksesi. Ka ndërmarrje bujqësorë të suksesshme. Nuk funksionon qëndrimi vetëm, po të jesh vetëm dhe të luftosh me veten mund të shkosh deri në pikën që të mbijetosh, por jo të krijosh fitim dhe të rritesh. Këtu flasim për bashkimin në interes, që do të thotë prodhimin secili e bën vet, por ka një koordinim me të tjerët se cfarë do prodhojmë. Kur të shesim të jemi bashkë dhe të kemi volum të madh. Atë volumin e madh ta përpunojmë, mos cojmë këto produkte të freskëta ti cojmë në Evropë, por ti prodhojmë këtu për tregun vendas edhe për tregun e huaj. Duhet  financim, dhe financimin e kemi”, deklaroi kryeministri Rama.

Kryeministri Edi Rama theksoi se ngritja e ndërmarrjeve të përbashkëta të përpunimit, janë një domosdoshmëri. Nga Divjaka, në një takim me fermerët, kreu i qeverisë theksoi se duhet të bëhet “bashkim” edhe me bashkitë, që këta të jenë thjesht garantë të financimeve për të marrë fonde.

Rama tha se ndërmarrjet nuk duhet të presin vetëm financime si “llokum” nga buxheti i shtetit, por duhet të bëjnë projekte për të marrë fonde si linja e kredisë së Bankës së Shqipërisë apo fonde të BE-së.

“Hapja me BE kërkon që sot të fillojnë përgatitjet për të kuptuar se çfarë ndodh nesër. Nëse nuk plotësohen kriteret e sigurisë ushqimore të BE, nuk shet dot as këtu dhe jo më të shkosh atje. Kjo vjen pas një periudhe 15 vjeçare se nëse do na duhen edhe 5 vjet që të jemi në BE, në 2040, fillon kjo. Çfarë kemi ne në dorë si qeveri në pikëpamje të buxhetit, mbështetjes dhe sa i përket infrastrukturës, kullimit e mbrojtjen, ne do ta bëjmë. Duke rritur financimet por për të bërë kapërcim dhe për t’u  bërë më tepër të suksesshëm në territor dhe për ta pasur suksesin më të shpërndarë se sa vetëm në një numër të caktuar kompanish, duhet që secili të informohet dhe të bëjë gati atë që duhet për të marrë më shumë financim.

Më shumë financim nuk vjen nga buxheti, por instrumente të tjera, linja e kredisë e Bankës së Shqipërisë, agro krediti, fondet e BE dhe këto duan projekt. Pa projekt thuaj sa të duash, jo na mbroni dhe kemi nevojë. Po nuk the se ky është projekti, nuk merr dot lekët. Ana tjetër është për bashkim. Bashkë me bashkitë duhet që ata që kanë interes, një grup ka interes të bëjë përpunim të domateve, në të frutave. Të krijojmë ndërmarrjet e përpunimit. Ku bashkitë janë garantë të financimeve për të marrë këto fonde.

Besoj se nuk është e vështirë nëse fokusohemi te kjo. Duket e pamundur në rast se presim që çfarë kemi nevojë të na e sjellë llokum shteti nga buxheti. E përsëris, po të mos kishim historitë e suksesit që janë këtu dhe të mos kishim sot në Shqipëri një numër jo të vogël, dhe jo të madh të kompanisë që e bëjnë këtë gjë mund të thoshit se çfarë po na tregon Por janë konkrete rastet. I kam thënë ministrit se ngritja e ndërmarrjeve të vogla te agro përpunimit është domosdoshmëri për të krijuar vlerë të shtuar. “, u shpreh Rama.

Gjatë takimi që mbajti sot në Divjakë me fermerët, Rama tha se duhet që të largohet pasi ka një takim me një delegacion të huaj që nuk e shtyn dot, por për të vijuar me dëgjesat me ta do të qëndrojnë ministrat dhe kreu i bashkisë.

Gjatë këtij momenti një prej fermerëve u ngrit në këmbë dhe i tha se duhej ta dëgjonte në lidhje me shqetësimin që ka.

Rama iu kthye duke i thënë se nuk mund të ngrihet para të tjerëve dhe të marrë fjalën me forcë, dhe se nuk mund t’i imponohet kush me forcë.

Pjesë nga debati:

Fermeri: Punoj 8 deri në 10 hektarë tokë, jemi shtresa më e pambrojtur.

Rama: Për çfarë?

Fermeri: I thamë ministrit na mbro se po hynë mall nga jashtë.

Rama: Kjo nuk ekziston.

Fermeri: Kam respekt por jam qytetar.

Rama: O miku im unë kam një problem shumë të madh, mua njeri nuk më imponohet me zor, ti nuk më imponohesh dot me forcë që ta marrësh fjalën mbi të tjerët dhe të flasësh. Ulu sepse ka radhë dhe ka edukatë, nuk merret fjala me zor. Ka një rend fjalësh, janë 500 veta këtu.

Fermeri: Të njëjtin hall kemi.

Rama: Sikur të çoheshin në të njëjtën kohë dhe të imponoheshin siç imponohesh ti do bëhej lemeri…. të lutem se po e tepron, unë nuk  rri dot sepse duhet të jem me një delegacion të huaj, jo se nuk dua të të dëgjoj.